Het vasten in de islaam [7] Met welk land moeten we ons vasten beginnen?

Het vasten in de islaam [7]
Met welk land moeten we ons vasten beginnen?
Het is een jaarlijks terugkerende discussie: een groep moslims begint zijn vasten met Marokko, een andere groep volgt de Turkse kalender, anderen gaan mee met de maanbezichtiging in Saudi-Arabië, en weer anderen vinden dat er een Europese of Nederlandse maanbezichtiging moet zijn. (Sorry als ik onbedoeld jouw land ben vergeten te noemen!)
Discussies, en beschuldigingen heen en weer, en ieder claimt het bij het rechte eind te hebben, en andermans vasten wordt in twijfel getrokken, en ga zo maar door. Het houdt maar niet op, en dat elk jaar weer. En – op zijn Hollands gezegd – je kunt de klok erop gelijkzetten dat deze discussie binnen enkele dagen weer zal oplaaien.
Ik denk dat ik van whishful thinking zal worden beticht als ik de hoop zou uitspreken dat we met zijn allen zouden moeten afspreken om het dit jaar voor de verandering anders te doen, en met zijn allen op één lijn te gaan staan. Daarom zal ik dit verlangen nu ook niet uitspreken.
Het is wat het is, en een ieder heeft zijn zienswijze over deze kwestie. Ik denk dat het daarom niet eens heel erg belangrijk is om de theologische discussie te voeren, omdat elk der partijen zo zijn argumenten heeft waar men aan vasthoudt.
Wat wel belangrijk is, is dat we bij zulke meningsverschillen – waarbij er ruimte is voor verschillende inzichten – om elkaar die ruimte te gunnen, zonder over elkaar of over elkaars vasten te oordelen. Er is nou eenmaal een meningsverschil onder de gerenommeerde geleerden over welke maatstaf voor de moslims over de gehele wereld zou moeten worden gehanteerd als start van hun vasten. Sommigen vinden dat de bewijzen ruimte geven voor elk land om een eigen maanbezichtiging te hebben. Terwijl de bewijzen volgens anderen juist aangeven dat zodra de nieuwe maan ergens wordt aanschouwd, dat alle overige landen dat zouden moeten overnemen. Een kwestie van aanvaardbare verschillende interpretaties.
Wat de zaak nog complexer maakt is dat de moslims in het westen geen autoriteit hebben met een dwingende bevoegdheid, die ze verbindt en een besluit neemt waar iedereen zich bij moet neerleggen, zoals wel het geval is in moslimlanden.
Om deze redenen was het antwoord van Sheikh Mohammad ibn Saalih Al-‘Uthaimeen toen hij werd gevraagd over deze kwestie, als volgt:
“Als er een religieus genootschap is dat de zaken van de moslims vertegenwoordigt, dan dient dit genootschap gevolgd te worden. En het is dan aan dit genootschap om zich in te spannen om het begin en het einde van de maand te bepalen. Als er echter geen genootschap is, dan kan men kijken naar het dichtstbijzijnde islamitisch land om het te volgen. Maar als men het (Saoedische) koninkrijk volgt, dan is dat ook niet erg. Want er zijn geleerden die zeggen dat als de nieuwe maand wordt vastgesteld in een islamitisch land, dan is deze regelgeving dwingend voor alle islamitische landen.
Maar de belangrijkste kwestie blijft dat als de mensen van mening verschillen op dit punt, dat hun onenigheid ruim moet zijn. Daarmee bedoel ik: dat het geen reden mag zijn voor onderlinge vijandigheid, haat en verdeeldheid. Want dit roept een geweldige schade af over de moslims.”
Als we het toch niet eens met elkaar kunnen worden, laten we dan op zijn minst het advies van deze geleerde ter harte nemen…
* Zie de fatwa van de sheikh: مجموع فتاوى و رسائل الشيخ محمد صالح العثيمين المجلد التاسع عشر – كتاب الصيام.
-𝔐𝔬𝔥𝔞𝔪𝔢𝔡 𝔅𝔢𝔫𝔡𝔞𝔬𝔲𝔡-